പ്രസവാനന്തരമുള്ള മുടികൊഴിച്ചിൽ: കാരണങ്ങളും പരിഹാരങ്ങളും
പ്രസവശേഷമുള്ള മുടികൊഴിച്ചിലിനെക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു തുറന്ന ഗൈഡ് — എന്തുകൊണ്ട് ഇത് സംഭവിക്കുന്നു, എപ്പോൾ തുടങ്ങുന്നു, എപ്പോൾ നിൽക്കുന്നു, ഇതിനായി നമുക്ക് എന്ത് ചെയ്യാൻ കഴിയും?
പ്രസവശേഷം രണ്ട് മുതൽ നാല് മാസങ്ങൾക്കിടയിൽ മിക്ക അമ്മമാരും ഭയക്കുന്ന ഒരു കാര്യമുണ്ട്: അമിതമായ മുടികൊഴിച്ചിൽ. കുളിക്കുമ്പോഴും മുടി ചീകുമ്പോഴുമെല്ലാം കെട്ടുകണക്കിന് മുടി കൊഴിയുന്നത് കാണുമ്പോൾ ആർക്കും പേടി തോന്നും. നമ്മുടെ നാട്ടിൽ മുടി എന്നത് സൗന്ദര്യത്തിന്റെ വലിയൊരു ഭാഗമായി കരുതുന്നതുകൊണ്ട് തന്നെ മുടി കൊഴിയുന്നത് അമ്മമാരിൽ വലിയ മാനസിക വിഷമം ഉണ്ടാക്കാറുണ്ട്.
എന്നാൽ പേടിക്കേണ്ടതില്ല, ഇത് പൂർണ്ണമായും സാധാരണവും താൽക്കാലികവുമാണ്. ഇതിനെക്കുറിച്ച് കൂടുതൽ മനസ്സിലാക്കാം.
എന്തുകൊണ്ടാണ് ഇത് സംഭവിക്കുന്നത്?
സാധാരണ അവസ്ഥയിൽ നമ്മുടെ മുടി വളരുകയും കൊഴിയുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടിരിക്കും. എന്നാൽ ഗർഭകാലത്ത് ശരീരത്തിലെ ഈസ്ട്രജൻ (Estrogen) ഹോർമോൺ കൂടുന്നതുകൊണ്ട് മുടി കൊഴിയുന്നത് കുറയുന്നു. അതുകൊണ്ടാണ് ഗർഭകാലത്ത് മുടിക്ക് നല്ല ഉള്ളും തിളക്കവും അനുഭവപ്പെടുന്നത്.
പ്രസവശേഷം ഈ ഹോർമോൺ പെട്ടെന്ന് കുറയുന്നു. ഇതോടെ ഗർഭകാലത്ത് കൊഴിയാതിരുന്ന മുടികളെല്ലാം ഒരുമിച്ച് കൊഴിയാൻ തുടങ്ങുന്നു. ഇതിനെയാണ് ‘Telogen Effluvium’ എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. ഇത് മുടി നശിച്ചുപോകുന്നതല്ല, മറിച്ച് ഒൻപത് മാസങ്ങൾ കൊണ്ട് കൊഴിയേണ്ട മുടികൾ വളരെ കുറഞ്ഞ സമയത്തിനുള്ളിൽ ഒരുമിച്ച് കൊഴിയുന്നതാണ്.
സാധാരണയായി പ്രസവശേഷം 2-4 മാസത്തിനുള്ളിൽ ഇത് തുടങ്ങുകയും 6 മാസത്തോടെ കുറയുകയും ചെയ്യും. ഒരു വർഷത്തിനുള്ളിൽ മുടി പഴയ അവസ്ഥയിലേക്ക് തിരിച്ചെത്തും.
പ്രായോഗികമായി എങ്ങനെയുണ്ടാകും?
സാധാരണ ഒരു ദിവസം 50-100 മുടി വരെയാണ് കൊഴിയാറുള്ളത്. എന്നാൽ ഈ സമയത്ത് 300-400 മുടി വരെ കൊഴിയാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. കട്ടിലിലും തലയിണയിലുമെല്ലാം മുടി കാണുന്നത് ഭയപ്പെടുത്തുന്ന ഒന്നാണെങ്കിലും ഇതുകൊണ്ട് കഷണ്ടി വരികയൊന്നുമില്ല. മുടി ഒരേപോലെ എല്ലാ ഭാഗത്തുനിന്നും കുറയുന്നതായാണ് തോന്നുക. ചിലരിൽ നെറ്റിയുടെ ഭാഗത്ത് മുടി കുറയുന്നത് കൂടുതൽ വ്യക്തമാകാറുണ്ട്.
എന്ത് ചെയ്യാൻ കഴിയും?
ഹോർമോൺ മാറ്റങ്ങൾ കാരണം സംഭവിക്കുന്നതുകൊണ്ട് ഇത് പൂർണ്ണമായും തടയാൻ കഴിയില്ല. എങ്കിലും മുടിയുടെ ആരോഗ്യം സംരക്ഷിക്കാൻ ചില കാര്യങ്ങൾ ശ്രദ്ധിക്കാം:
- ഭക്ഷണം പ്രധാനം: പ്രസവശേഷം അയൺ (Iron) കുറയുന്നത് മുടികൊഴിച്ചിൽ കൂട്ടും. അതുകൊണ്ട് അയൺ അടങ്ങിയ ഭക്ഷണങ്ങൾ കഴിക്കുക. പ്രോട്ടീൻ, വൈറ്റമിൻ ഡി എന്നിവയും പ്രധാനമാണ്. ഡോക്ടർ നിർദ്ദേശിച്ചിട്ടുള്ള ഗുളികകൾ തുടരുന്നത് നല്ലതാണ്.
- മുടി പതുക്കെ കൈകാര്യം ചെയ്യുക: മുടി വല്ലാതെ വലിച്ച് കെട്ടുന്നത് ഒഴിവാക്കുക. അയഞ്ഞ രീതിയിൽ കെട്ടിവെക്കാം. കുളിച്ച ഉടനെ നനഞ്ഞ മുടി ചീകുന്നത് ഒഴിവാക്കുക.
- വെളിച്ചെണ്ണ മസാജ്: തലയോട്ടിയിൽ വെളിച്ചെണ്ണ ഉപയോഗിച്ച് പതുക്കെ മസാജ് ചെയ്യുന്നത് രക്തചംക്രമണം കൂട്ടാൻ സഹായിക്കും. ഇത് മുടി വളർച്ചയ്ക്ക് ഗുണകരമാണ്.
- മുടി വെട്ടുന്നത്: മുടി വല്ലാതെ കൊഴിയുന്നത് കാണുമ്പോൾ സങ്കടം തോന്നുന്നുണ്ടെങ്കിൽ മുടി അല്പം നീളം കുറച്ച് വെട്ടുന്നത് മാനസികമായ ആശ്വാസം നൽകും.
ശ്രദ്ധിക്കേണ്ട കാര്യങ്ങൾ
മുടി വളരാനായി വിപണിയിൽ കിട്ടുന്ന വിലകൂടിയ സീറങ്ങളും മറ്റും ഉപയോഗിക്കുന്നത് കൊണ്ട് വലിയ ഗുണമൊന്നും ഉണ്ടാകാൻ സാധ്യതയില്ല. ഇത് സ്വാഭാവികമായി തന്നെ മാറേണ്ട ഒന്നാണ്.
എപ്പോഴാണ് ഡോക്ടറെ കാണേണ്ടത്:
- ഒരു വർഷം കഴിഞ്ഞിട്ടും മുടികൊഴിച്ചിൽ മാറുന്നില്ലെങ്കിൽ.
- മുടി വട്ടത്തിൽ കൊഴിയുകയാണെങ്കിൽ (Patchy hair loss).
- മുടികൊഴിച്ചിലിനോടൊപ്പം അമിതമായ ക്ഷീണം, അകാരണമായി തണുപ്പ് തോന്നുക എന്നിവ ഉണ്ടെങ്കിൽ. ഇത് തൈറോയ്ഡ് പ്രശ്നങ്ങളുടെയോ കഠിനമായ രക്തക്കുറവിന്റെയോ സൂചനയാകാം. അത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ ഡോക്ടറെ കണ്ട് ഒരു രക്തപരിശോധന നടത്തുന്നത് നല്ലതാണ്.
മാനസികമായ പിന്തുണ
മുടി കൊഴിയുമ്പോൾ സങ്കടം തോന്നുന്നത് സ്വാഭാവികമാണ്. എന്നാൽ ഇത് താൽക്കാലികമാണെന്ന് തിരിച്ചറിയുക. കുറച്ചു മാസങ്ങൾക്കുള്ളിൽ നിങ്ങളുടെ നെറ്റിയുടെ ഭാഗത്ത് ചെറിയ കുട്ടിമുടി (Baby hairs) വളരുന്നത് നിങ്ങൾക്ക് കാണാൻ സാധിക്കും. അത് നിങ്ങളുടെ മുടി പഴയപടി ആകുന്നു എന്നതിന്റെ സൂചനയാണ്. ഈ മാറ്റങ്ങൾ നിങ്ങളുടെ മാതൃത്വത്തിന്റെ ഭാഗമാണെന്ന് കരുതി പതുക്കെ സ്വീകരിക്കുക.
ഈ ലേഖനം പൊതുവായ അറിവിനായി നൽകുന്നതാണ്. അമിതമായ മുടികൊഴിച്ചിലിനെക്കുറിച്ച് ആശങ്കയുണ്ടെങ്കിൽ ഒരു ഡോക്ടറെയോ ഡെർമറ്റോളജിസ്റ്റിനെയോ കാണുക.